BLOG
Wakacyjna apteczka: Jakie leki mogą wpłynąć na Twoje emocje?
Lato to czas wypoczynku, podróży i ładowania wewnętrznych baterii. Jednak mimo słońca, pięknych widoków i urlopowego nastroju, wielu z nas doświadcza w tym czasie wahań nastroju, niepokoju, a nawet rozdrażnienia. Powody bywają różne – zmiana otoczenia, stres związany z organizacją wyjazdu, brak codziennej rutyny. Rzadziej zdajemy sobie jednak sprawę, że źródłem problemów emocjonalnych mogą być… leki, które zabieramy ze sobą na wakacje.
W niniejszym artykule przyjrzymy się, jakie substancje – dostępne zarówno na receptę, jak i bez niej – mogą wpływać na nasz stan psychiczny, samopoczucie i emocje.
Leki przeciwhistaminowe (antyalergiczne)
Starsze leki przeciwhistaminowe (I generacji), stosowane na alergie, ukąszenia owadów czy chorobę lokomocyjną, przenikają przez barierę krew–mózg i oddziałują na ośrodkowy układ nerwowy. Mogą powodować senność, ale również drażliwość, dezorientację i obniżenie nastroju.
Substancje, na które warto uważać:
- difenhydramina,
- hydroksyzyna,
- prometazyna.
Zalecenie: W miarę możliwości sięgaj po leki II generacji (np. loratadyna, bilastyna), które nie wpływają na nastrój.
Leki przeciwbólowe z dodatkiem kofeiny
Leki na ból głowy lub menstruacyjny, które zawierają kofeinę, mogą zwiększać uczucie napięcia, powodować niepokój, a nawet wywoływać stany lękowe – szczególnie u osób wrażliwych neurologicznie. W połączeniu z wakacyjnym stresem (np. opóźniony lot, choroba dziecka) efekt może być potęgowany.
Efekty uboczne:
- podenerwowanie,
- nadpobudliwość,
- spadek tolerancji na frustrację.
Zalecenie: Wybieraj wersje leków bez kofeiny, zwłaszcza jeśli odczuwasz wahania nastroju lub problemy ze snem.
Leki przeciwbiegunkowe i rozkurczowe
Środki stosowane w przypadku zatrucia pokarmowego, np. loperamid czy drotaweryna, choć pomocne w nagłych przypadkach, mogą wpływać na układ nerwowy. Objawy niepożądane to m.in. zawroty głowy, uczucie niepokoju, obniżony nastrój.
Zalecenie: Unikaj ich stosowania „na zapas” – sięgaj po nie tylko wtedy, gdy objawy faktycznie występują.
Sterydy (glikokortykosteroidy)
Leki sterydowe, stosowane np. na silne reakcje alergiczne czy zapalenia skóry, mogą wywoływać zmienność nastroju, drażliwość, a nawet stany depresyjne lub manie – szczególnie przy dłuższym stosowaniu lub nagłym odstawieniu.
Zalecenie: Stosuj tylko zgodnie z zaleceniem lekarza. Nie przerywaj leczenia samodzielnie.
Antybiotyki
Niektóre antybiotyki (np. chinolony) mogą w rzadkich przypadkach powodować objawy psychiatryczne: bezsenność, niepokój, a nawet halucynacje. Choć to rzadkość, warto być świadomym takiego ryzyka – zwłaszcza jeśli wcześniej występowały zaburzenia lękowe lub depresyjne.
Leki na tarczycę i hormonalne
Hormonalna terapia zastępcza, tabletki antykoncepcyjne czy leki na niedoczynność/nadczynność tarczycy mogą wpływać na poziom neuroprzekaźników w mózgu – co z kolei przekłada się na wahania emocjonalne, obniżony nastrój lub nerwowość.
Zalecenie: Nigdy nie odstawiaj leków hormonalnych bez konsultacji z lekarzem, nawet na czas wakacji.
Jak zadbać o emocje
na wakacjach?
- Obserwuj siebie – jeśli zauważysz nagłe pogorszenie nastroju, rozdrażnienie lub lęk, zastanów się, czy nie ma to związku z przyjmowanymi lekami.
- Czytaj ulotki – informacje o skutkach ubocznych nie są tam bez powodu.
- Prowadź dziennik – notuj samopoczucie, pory przyjmowania leków i zmiany w zachowaniu.
- Konsultuj się z lekarzem lub farmaceutą – szczególnie jeśli planujesz dłuższy wyjazd i przewidujesz przyjmowanie leków regularnie.
Podsumowanie
Wakacyjna apteczka powinna być dobrze przemyślana – nie tylko pod kątem typowych dolegliwości, ale również wpływu leków na nasze emocje. Nawet preparaty dostępne bez recepty mogą znacząco wpłynąć na nasz nastrój, sen i zdolność radzenia sobie z codziennymi sytuacjami. Dlatego kompletując apteczkę na urlop, zadbaj nie tylko o fizyczne bezpieczeństwo, ale też o równowagę emocjonalną – bo prawdziwy odpoczynek zaczyna się w głowie.
Szczęśliwy umysł = udane wakacje!
